Orientación para a Igualdade e Inclusión Sociolaboral

INTRODUCCIÓN

A sesión “Orientación para a igualdade e inclusión sociolaboral” foi impartida, dentro do #POLAB20 por Margot Valcarce o sábado 03 de outubro de 2020. Nela, Margot incidiu na importancia da orientación profesional🌟, dentro dos proxectos vitais e profesionais de cada persoa, e especialmente no caso das mulleres, para romper cos roles e estereotipos de xénero, antes e despois da inserción laboral. Explicou a orixe do movemento feminista, e destacou a importancia de non confundir, machismo, feminismo e hembrismo, ademáis de saber distinguir entre xénero e sexo.

 A CONSTRUCCIÓN DA DESIGUALDADE 

Desigualdade social
Fonte Pixabay 

Un dos puntos de partida que expuxo a docente é na énfase da construción da desigualdade, xa que se considera como constructo da nosa sociedade onde tradicionalmente asígnanse diferentes papeis e funcións a homes e mulleres, tendo estas últimas un desenvolvemento profesional limitado🎢, sendo a súa participación de poder escasa🔇 e a súa achega de decisións bloqueada🔒. Esta discriminación laboral sigue vixente hoxe en día. 

Por todo isto, é necesario o enfoque ou perspectiva de xénero na orientación laboral, entre outras, tendo presente esta realidade nas nosas intervencións e axudar a proporcionar mecanismos que favorezan a igualdade de oportunidades. Neste sentido, a clave está en: recoñecer as relacións de poder, que estas relacións son constituídas social e historicamente e que á súa vez, discriminan doblemente por factores sociais como, por exemplo, a clase, a etnia, a idade, a preferencia sexual e a relixión.

 A REALIDADE DAS MULLERES 

Como consecuencia da realidade sesgada do rol das mulleres na sociedade, todavía con concepcións herdadas do androcentrismo e do patriarcado, faise evidente a fenda de xénero no mundo do emprego. Algunhas das consecuencias son: 

Emprego a tempo parcial: a porcentaxe de mulleres que traballan a tempo parcial é maior ca dos homes. 

Peores empregos: as mulleres están máis presentes en sectores e empregos peor remunerados. Os estereotipos de xénero nas empresas e organizacións asocian os cargos de responsabilidade aos homes (teito de cristal). 

Empregos menos valorados: as mulleres que realizan traballos por conta allea que están asociados aos traballos de coidados. A sociedade patriarcal percibe estes traballos como antítesis do diñero, razón pola que son menos remunerados. 

Ignorancia: os empregadores, públicos e privados, non analizan en detalle as remuneracións que dan os seus traballadores e traballadoras. 

 A CONCEPCIÓN DA ORIENTACIÓN

A orientación é un proceso que implica o coñecemento da persoa, o contexto, o mundo laboral e social. Deste xeito, axúdase e asesórase a unha persoa ao longo da vida, dotándoa de ferramentas para que coñeza as súas competencias -coñecementos, habilidades, actitudes, etc.- para a súa propia autorrealización e a súa posterior toma de decisións, favorecendo así o seu desenvolvemento persoal, social e profesional. 

Suárez (2016) afirma que a empregabilidade é o conxunto de variables que explican a situación de emprego e de desemprego dunha persoa, destacando que ao dicir emprego inclúese tamén o autoemprego. Pero dende unha perspectiva individual, a empregabilidade fai referencia ao conxunto de competencias que unha persoa posúe, que lle permiten acceder a un emprego e mantelo, satisfacendo as súas necesidades profesionais, económicas, de promoción e de desenvolvemento. 

En canto á dispoñibilidade, esta é o conxunto de condicións persoais que contribúen á incorporación ao traballo, de acordo cos requirimentos deste, como por exemplo, a mobilidade xeográfica e funcional, xornada laboral, salario, etc. 

As diferencias de xénero na elección de estudos e profesión, na aceptación do traballo e na promoción profesional, refórzanse, neutralízanse ou modifícanse coas actuacións das persoas que asumen a orientación e o asesoramento de homes e mulleres. 

CONCEPCIÓNS SOCIAIS

Existen múltiples mitos, prexuízos e trazos no emprego das mulleres como que producen menos, supoñen maiores custes para os empresarios/as, enferman con maior frecuencia porque teñen menos fortaleza, etc. Desta maneira, asígnanse as tarefas segundo o sexo e outórgaselle un maior valor ao traballo realizado polos homes que ao das mulleres. 

Os cinco indicadores representativos da discriminación de xénero son:

• Reparto do traballo e responsabilidades 
• Taxas de paro - Segregación do mercado de traballo 
• Brecha de xénero 
• Diferencias salariais 
• Representación política 

Existen dous tipos de discriminación por razón de xénero, directo ou indirecto, e vertical ou horizontal. 

CONCLUSIÓN

A labor orientadora trata de favorecer a igualdade de oportunidades entre sexos mediante acceso de homes e mulleres a aqueles postos de traballo cuxo perfil profesional veu ligado tradicionalmente a un dos dous sexos (Rodríguez Moreno, 1992). 

Por este motivo, e tal e como se dixo na sesión é importante que nas nosas intervencións, a perspectiva de xénero se convirta nun instrumento específico de análise da propia acción e que todo o proceso se fundamente nas teorías de xénero. 

Para evitar a segregación e contribuír a mellorar a empregabilidade  das mulleres que sofren este tipo de discriminación, e por tanto, se atopan en situación de vulnerabilidade, son tres os aspectos clave que debemos tratar: 

• 

  Impulsar o empoderamento
  Fonte Pixabay

  Impulsar os aspectos persoais
• Mellorar a cualificación 
• Axudar a recoñecer os seus dereitos laborais

Para isto, o/a orientador/a debe crear unha cadea de accións que viaxan na mesma dirección cara un obxectivo compartido e consensuado, previamente fundamentado no compromiso crítico: 

• Facer o diagnóstico da empregabilidade
• Proxectar o Itinerario Personalizado de Inserción
• Realizar o acompañamento titorizado
• Preparar ao/á demantande para o cumprimento dos compromisos e a autoavaliación dos logros

Margot, con esta sesión levounos á reflexión, xa que son moitas as claves que nos dirixen a que continua existindo moito camiño que recorrer. É por iso que un dos ámbitos fundamentais para empoderar as mulleres e cambiar a nosa realidade é a orientación laboral.

✅Non nos debemos esquecer de que sempre debemos partir da persoa, nun clima de confianza, cunha conversa horizontal e chegando a coñecela amplamente. 

PARA SABER MÁIS 👇

• División sexual do traballo: As tarefas que a sociedade asigna ás persoas 

• Programas de inserción sociolaboral. Instituto da Muller e para a Igualdade de Oportunidades
• Programa emprega muller de incentivos á contratación por conta allea e a formación de mulleres desempregadas

A WAKALET DA SESIÓN QUE REALIZOU A NOSA COMPAÑEIRA RAQUEL MEIZOSO👈👈